Nội dung chính
Diện mạo mới của thị trường địa ốc khi mỗi căn nhà, mảnh đất đều có “số định danh”
Bắt đầu từ tháng 3.2026, các hoạt động mua bán, chuyển nhượng bất động sản tại Việt Nam sẽ bước sang một chương mới. Với việc áp dụng mã định danh điện tử cho từng sản phẩm nhà đất, quy trình giao dịch không chỉ thay đổi về mặt thủ tục mà còn hướng tới sự minh bạch tuyệt đối.
“Căn cước công dân” cho bất động sản
Theo quy định tại Nghị định 357/2025/NĐ-CP vừa được ban hành, thị trường bất động sản sẽ chính thức áp dụng mã định danh từ ngày 1.3.2026. Đây được coi là một bước tiến đột phá trong công cuộc số hóa quản lý nhà nước. Mỗi một sản phẩm, từ căn hộ chung cư, nhà ở riêng lẻ đến các thửa đất sản xuất, sẽ được cấp một mã số định danh duy nhất với độ dài tối đa 40 ký tự.
Mã số này không đơn thuần là một dãy ký tự vô hồn, mà nó đóng vai trò như một “cuốn sổ nhật ký” điện tử. Khi truy cập vào hệ thống, toàn bộ thông tin về vị trí, diện tích, tình trạng pháp lý, quy hoạch, cũng như lịch sử biến động sở hữu của bất động sản đó sẽ hiện ra rõ nét. Điều này giúp loại bỏ tình trạng một tài sản bị bán cho nhiều người hoặc các dự án “ma” vốn là nỗi ám ảnh của nhà đầu tư trong nhiều năm qua.
Hai kịch bản giao dịch cho người dân
Khi mã định danh chính thức đi vào đời sống, người dân và doanh nghiệp sẽ thực hiện các giao dịch chuyển nhượng theo hai phương thức chủ đạo, tùy thuộc vào nhu cầu và sự tiện lợi:
Thứ nhất là giao dịch thông qua Sàn giao dịch bất động sản quốc gia. Đây là phương thức được khuyến khích nhằm tối ưu hóa công nghệ. Tại đây, mọi bước từ kiểm tra thông tin, đặt cọc cho đến thanh toán và làm thủ tục sang tên đều được thực hiện trên nền tảng trực tuyến. Mã định danh sẽ là “chìa khóa” để hệ thống tự động trích xuất dữ liệu, giúp giảm thiểu đáng kể thời gian chờ đợi và các loại giấy tờ hành chính rườm rà.
Thứ hai là phương thức giao dịch truyền thống có sự giám sát điện tử. Với những người dân vẫn ưu tiên việc ký kết trực tiếp, các văn phòng công chứng vẫn đóng vai trò quan trọng. Tuy nhiên, một thay đổi bắt buộc là trong mọi hợp đồng mua bán, tặng cho hay thế chấp, mã định danh của bất động sản phải được ghi nhận rõ ràng. Sau khi ký kết, thông tin sẽ được cập nhật ngay lập tức lên Hệ thống thông tin quốc gia về nhà ở và thị trường bất động sản do Bộ Xây dựng quản lý. Điều này đảm bảo rằng dữ liệu luôn được làm mới theo thời gian thực, ngăn chặn các hành vi gian lận pháp lý.
Công cụ thanh lọc thị trường và điều tiết thuế
Bên cạnh việc bảo vệ quyền lợi người mua, mã định danh bất động sản còn là một công cụ sắc bén để Nhà nước quản lý thị trường bền vững hơn. Việc liên thông dữ liệu giữa mã định danh nhà đất và cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư sẽ giúp ngành thuế nhận diện chính xác những cá nhân đang sở hữu nhiều bất động sản.
Nhiều chuyên gia kinh tế nhận định, đây chính là nền tảng quan trọng để triển khai các chính sách thuế đối với người sở hữu nhiều nhà đất hoặc các loại thuế điều tiết thu nhập từ đầu cơ trong tương lai. Khi mọi giao dịch đều được “số hóa” và gắn với mã định danh, việc kê khai gian lận giá trị mua bán để trốn thuế sẽ trở nên khó khăn hơn bao giờ hết.
Thách thức và kỳ vọng
Dù mang lại nhiều lợi ích, nhưng việc triển khai mã định danh cũng đặt ra không ít thách thức, đặc biệt là việc làm sạch dữ liệu cũ và đảm bảo tính bảo mật thông tin cá nhân. Tuy nhiên, sự quyết tâm từ phía cơ quan quản lý cho thấy lộ trình này là không thể đảo ngược.
Ông Nguyễn Văn Nam, một chuyên gia pháp lý bất động sản, chia sẻ: “Việc gắn mã định danh có thể khiến người dân bỡ ngỡ trong thời gian đầu vì phải thay đổi thói quen. Nhưng về lâu dài, đây là ‘liều thuốc’ cần thiết để trị dứt điểm những cơn sốt đất ảo và tạo dựng một môi trường kinh doanh lành mạnh, nơi mà người mua có thể hoàn toàn yên tâm về tài sản mình sở hữu chỉ qua một cú chạm tay.”
Có thể nói, với mã định danh bất động sản, thị trường địa ốc Việt Nam đang tiến gần hơn tới các chuẩn mực quốc tế, hứa hẹn một tương lai minh bạch, an toàn và chuyên nghiệp hơn cho tất cả các bên tham gia.
Nguồn: Tổng hợp dựa trên nội dung báo Thanh Niên và Nghị định 357/2025/NĐ-CP
